De dodenstad van Barcelona

Dodenstad

De titel klinkt misschien een tikkeltje luguber. Vorig voorjaar was ik in Barcelona en bezocht ik de grootste begraafplaats van de hoofdstad van Catalonië: Cementeri de Montjuïc. Deze dodenakker is een verborgen parel van Barcelona. Gelegen op de flanken van de heuvel van Montjuïc met uitzicht op de industriële haven van Barcelona. In de stad zelf wordt wel eens gegrapt: Uiteindelijk eindigen alle Barcelonezen met uitzicht op zee.

Uiteindelijk eindingen alle Barcelonezen met uitzicht op zee.

De begraafplaats is ontworpen door de gemeentearchitect Leandro Albareda en in 1883 geopend vanwege de explosieve bevolkingsgroei in de Catalaanse Hoofdstad. De begraafplaats is 56 hectare groot. Hierop liggen 150.000 (!) graven, die in afmetingen verschillen van gemeenschappelijke grafkuilen tot pompeuze graftombes.

Leandro Albareda liet zich bij het ontwerp inspireren door andere bekende Europese begraafplaatsen zoals het Père Lachaise in Parijs. Door verschillende uitbreidingen zag ik persoonlijk echter weinig overeenkomsten meer in de plattegronden van beide begraafplaatsen.

Niches

De begraafplaats is gevormd door lange ‘archiefkasten’ gevormd door keien en brokken natuursteen. In de kasten zijn nissen (nicho’s) waarin de kisten kunnen worden gelegd. Tussen de kasten is een netwerk van straten, paden, stegen en trappen aangelegd met veel natuur en veel zichtlijnen richting zee. Tussen de kasten liggen dodenakkers met de meeste groteske Mausoleums gedecoreerd met prachtige kunstwerken en architectuur.

In Spanje is het gebruikelijk om begraven te worden in een Nicho’s. Deze worden afgesloten met een  natuurstenen gedenksteen en daarvoor vaak nog een glazen deur met een kleine tussenruimte voor foto’s, bloemen of andere elementen.

Ontdekkingsreis

Toen ik op de begraafplaats liep viel mij vooral de omvang van de begraafplaats op. Schitterend gelegen op de flanken van een heuvel, volgen de straten van deze miniatuurstad de glooiing van het landschap. Doordat het landschap wordt gevolgd is het rondlopen meer een ontdekkingstocht dan dat je wordt overvallen door massaliteit. Het is niet te vergelijken met een een begraafplaats in een vlak landschap waar de doden in de grond worden begraven. Zelf vind ik het nog het beste te vergelijken met een enorm archief, een archief van lichamen en herinneringen.

Bushalte

Via straten, stegen en trappen verplaatst je je tussen de kasten met nicho’s, waardoor je veel aandacht kan hebben voor je directe omgeving. Toch is de omvang van de begraafplaats imponerend, dit werd versterkt toen ik ontdekte dat er een lijnbus een vaste route heeft over de begraafplaats en op verschillende plaatsen op de cementeri bushaltes, stoplichten en zebrapaden zag.

Prullaria en Verval

Zoals ook op Nederlandse Begraafplaatsen het geval is zag je hier ook het verval toeslaan bij de graven. Overwoekerd, afgevallen deurtjes, verlepte bloemen, de tand des tijds doet ook in het warme zeeklimaat van Barcelona zijn werk. Dit levert echter wel prachtige foto’s op die te zien zijn in bijgaande gallery.

Meer zien? Klik dan hier

Bronnen:

https://www.barcelonaturisme.com/wv3/en/page/1480/montjuic-cemetery.html

http://bezoekbarcelona.blogspot.com/2010/10/kerkhof-van-montjuic.html